Materialisme

Het valt overal op dat als je een grote mate van welvaart hebt bereikt en als je lichamelijk gezien een grote mate van genoegen ervaart, dat dit genoegen uit materialisme niet automatisch leidt tot mentale vrede en mentaal geluk. Kennelijk moet mentale vrede en mentaal geluk toch uit iets anders dan materiële oorzaken verworven worden. Dat is ook de ervaring van mensen die meer te maken hebben gehad met meditatie.

Naarmate onze geest krachtiger, vrediger en gelukkiger is door regelmatig te mediteren, maken de materiële omstandigheden waaronder we leven minder uit. En zo is het zelfs mogelijk dat mensen die materieel gezien het een en ander missen toch vredig en gelukkig zijn.

Het zal je dan ook niets verbazen dat je geluk niet zal vinden in materialisme, het antwoord ligt namelijk in jezelf. Dus waar je ook naar streeft, waar je ook naar zoekt. Stop met zoeken naar het antwoord in de buitenwereld en start met het zoeken in je zelf. Maar hoe?

Onrust

Voor sommige is het lastig om stil te staan bij zichzelf en het eigen lichaam en geest te ervaren van binnen uit. Ze proberen zichzelf te ontlopen door zich continue te laten meeslepen in de dagelijkse dingen. Het huidige moment wordt ontlopen door de angst wat men tegen zal komen. Alles gaat op de automatische piloot en zodra er een moment van rust en introspectie is komt paniek om de hoek kijken.

Ik kan je uit ervaring vertellen, het enige wat je tegen zal komen is jezelf. Waarom zou je je zelf ontlopen? Waar ben je bang voor? Het antwoord ligt vaak in onverwerkte of weggestopte emoties en gebeurtenissen. Deze emoties en gebeurtenissen zullen je echter blijven najagen als je ze niet de kans geeft om te verwerken.

Als je niet durft te voelen, zal je verhard door het leven gaan. Voor sommige is dit een uitkomst, maar voor velen ook niet. Uiteindelijk verlangen veel mensen toch naar een leven vanuit je eigen kracht, vrede en/of geluk. Nu zijn er als methode om geestelijk vredig en gelukkig te worden veel verschillende soorten meditaties die qua moeilijkheidsgraad nogal uiteen kunnen lopen.

Een moment voor jezelf, het effect zal je doen verbazen.

Veel mensen denken bij meditatie aan monniken met gesloten ogen in kleermakerszit. Voor veel mensen heeft meditatie dan ook iets zweverigs en ongrijpbaars. Je kunt meditatie zien als jezelf bewust voelen, kijken naar jezelf zonder dat je oordeelt over je gedachten en/of je bewust concentreren op één ding. Om dat te kunnen doen heb je in eerste instantie een rustige, prettige omgeving en wat tijd en geduld nodig – vaak zijn een paar minuten al voldoende om te mediteren. Dit raad ik in ieder geval aan voor beginners.

Als je mediteert, is het prettig om goed te gaan zitten. Ga bijvoorbeeld rechtop op een stoel zitten of in een actieve zithouding (kleermakerszit) op de grond. Laat je handen rustig op schoot liggen. Je kunt ervoor kiezen om je ogen dicht te doen of om ze half geopend te houden. Als je je ogen iets openhoudt, kun je richten op een punt voor je. Het zitten alleen al kan in het begin een oefening op zich zijn. Hoe vaker je het doet, hoe gemakkelijker het gaat.

Meditatie is ook een goede manier om tot rust te komen voordat je gaat slapen: je kunt er dan lekker voor gaan liggen. Er zijn ontelbaar mogelijkheden om te mediteren. Ik beschrijf er hier vijf, kijk zelf maar eens welke het best bij jou past.

Ademhalingsmeditatie

De ademhalingsoefening: volledige ademhaling, kun je ook als meditatie gebruiken. Je blijft dan heel bewust de oefening doen en zodra er gedachten in je op komen, ga je weer bewust terug naar je ademhaling. Als deze meditatie lukt, kun je je ook nog – in het korte moment na de uitademing – proberen te focussen op een van je handen of je navel. Bij de volgende inademing laat je de focus dan weer los.

Telmeditatie (naar een idee van Tich Nhat Hanh)

Het tellen gaat hierbij op het ritme van je in- en uitademing. Je telt van 1 tot en met 10. Op de inademing tel je 1, op de uitademing tel je 2, enzovoort. Als je bij 10 bent, begin je weer bij 1. Probeer je op het tellen te concentreren en je gedachten te laten zijn voor wat ze zijn. Zodra je de tel kwijt bent, begin je gewoon opnieuw met 1. Als deze meditatie lukt, kun je ook van 1 tot en met 10 tellen op alleen de uitademing.

Lichaamsmeditatie

Je kunt je hele lichaam gebruiken om je op te concentreren. Deze techniek heet Bodyscan en wordt vaak gebruikt in Mindfulness. Eerst kun je je afzonderlijk richten op je voeten, benen, billen, rug, armen, handen, buik, borst, nek en hoofd. Ga bewust met je aandacht naar de verschillende lichaamsdelen en sta er eens bij stil hoe ze aanvoelen. Daarna richt je je op je hele lichaam. Als er gedachten in je opkomen, dan laat je die gewoon gaan en concentreer je je weer op je hele lichaam. Als je het prettiger of gemakkelijk vindt om op één plek te blijven, dan kun je dat blijven doen. Het gaat om de concentratie.

Gedachten- of gevoelsmeditatie

Je begint eerst met ontspannen ademen. Daarna richt je je op je gedachten of je emoties. Je gaat niet met ze mee, maar je kijkt er als toeschouwer naar, alsof het foto’s, schilderijen of anderen objecten zijn. Gedachten en emoties komen en gaan, en jij laat ze voor wat ze zijn. Als je deze meditatie 10 minuten hebt gedaan, kun je eens bij jezelf nagaan wat je gemakkelijk of juist moeilijk vond hierbij.

Omgevingsmeditatie (voor gevorderde)

Na het volgen van je ademhaling, richt je je op geluiden of geuren uit je omgeving. Je hoort of ruikt alles zonder dat je je op één geluid of geur focust. Als je deze meditatie buiten doet, kun je ook proberen of je je omgeving kunt voelen (bijvoorbeeld de wind). Je meditatiemoment krijgt nog iets extra’s als je hierbij ook je ogen opent en je omgeving bekijkt als ‘gedachteloze’ toeschouwer. Je ziet alles, maar geeft geen betekenis aan wat je ziet.

Er bestaat niet zoiets als een mislukte meditatie. Een meditatie kan niet goed of fout zijn, het gaat namelijk om het proces en hier bewust mee bezig zijn. Je zult merken dat de eerste keren ongemakkelijk aanvoelen en je gedachten wellicht belemmeren of je wijs maken dat je het niet goed doet. Het is de kunst deze te observeren maar er verder niets mee te doen. Lukt dat nog niet, dan is dat ook prima. Probeer in ieder geval de eerste 10 minuten te blijven zitten in je houding. De volgende keren zul je van zelf merken dat het steeds makkelijker gaat.